Obecnie Straż Miejska w Gnieźnie to 17 funkcjonariuszy, 2 pracowników administracyjnych oraz 6 pracowników obsługi monitoringu. Straż wykonuje zadania w zakresie ochrony porządku publicznego wynikające z ustaw i aktów prawa miejscowego.

    Do zadań straży należy:
- ochrona spokoju i porządku w miejscach publicznych,
- czuwanie nad porządkiem i kontrola ruchu drogowego – w zakresie określonym w przepisach o ruchu drogowym,
- współdziałanie z właściwymi podmiotami w zakresie ratowania życia i zdrowia obywateli, pomocy w usuwaniu awarii technicznych i skutków klęsk żywiołowych oraz innych miejscowych zagrożeń,
- zabezpieczenie miejsca przestępstwa, katastrofy lub innego podobnego zdarzenia albo miejsc zagrożonych takim zdarzeniem przed dostępem osób postronnych lub zniszczeniem śladów i dowodów, do momentu przybycia właściwych służb, a także ustalenie, w miarę możliwości, świadków zdarzenia,
- ochrona obiektów komunalnych i urządzeń użyteczności publicznej, współdziałanie z organizatorami i innymi służbami w ochronie porządku podczas zgromadzeń i imprez publicznych,
- doprowadzanie osób nietrzeźwych do izby wytrzeźwień lub miejsca ich zamieszkania, jeżeli osoby te zachowaniem swoim dają powód do zgorszenia w miejscu publicznym, znajdują się w okolicznościach zagrażających ich życiu lub zdrowiu albo zagrażają życiu i zdrowiu innych osób,
- informowanie społeczności lokalnej o stanie i rodzajach zagrożeń, a także inicjowanie i uczestnictwo w działaniach mających na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń oraz zjawiskom kryminogennym i współdziałanie w tym zakresie z organami państwowymi, samorządowymi i organizacjami społecznymi,
- konwojowanie dokumentów, przedmiotów wartościowych lub wartości pieniężnych dla potrzeb gminy miasta
 
    Do obowiązków strażnika należy:
- przestrzeganie prawa, rzetelne, bezstronne i terminowe wykonywanie poleceń przełożonych,
- poszanowanie powagi, honoru, godności obywateli i własnej,
- zachowanie tajemnicy państwowej i służbowej,
- podejmowanie interwencji w sytuacjach zagrożenia życia, zdrowia lub mienia, a także w przypadku naruszenia dóbr osobistych ludzi,
- zachowanie uprzejmości i życzliwości w kontaktach z obywatelami, przełożonymi, podwładnymi oraz współpracownikami,
- stałe podnoszenia kwalifikacji zawodowych, zachowanie się z godnością w czasie pracy i poza nią.
- zachowanie się z godnością w czasie pracy i poza nią.

    Strażnik wykonujący zadania ma prawo do:
- udzielania pouczeń,
- legitymowania osób w uzasadnionych przypadkach w celu ustalenia ich tożsamości, 
- ujęcia osób stwarzających w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, a także dla mienia i niezwłocznego doprowadzenia do najbliższej jednostki Policji, 
- nakładania grzywien w postępowaniu mandatowym za wykroczenia określone w trybie przewidzianym przepisami o postępowaniu w sprawach o wykroczenia,
- dokonywania czynności sprawdzających, kierowania wniosków o ukaranie do sądu grodzkiego i wnoszenia środków odwoławczych – w trybie przewidzianym przepisami o postępowaniu w sprawach o wykroczenia, 
- usuwania pojazdów i blokowania kół pojazdów w przypadkach określonych w przepisach o ruchu drogowym,
- wydawania poleceń,
- żądania niezbędnej pomocy od instytucji państwowych i samorządowych,
- zwracania się, w nagłych przypadkach, o pomoc do jednostek gospodarczych, prowadzących działalność w zakresie użyteczności publicznej oraz organizacji społecznych, jak również do każdej osoby o udzielenie doraźnej pomocy na zasadach określonych w ustawie o Policji.

    Komenda Straży Miejskiej w Gnieźnie zwraca się z prośbą do wszystkich mieszkańców o pomoc i wskazywanie osób, które swoim postępowaniem niszczą i degradują środowisko naturalne.
    Szczególnie interesują nas osoby, które usuwają nieczystości płynne do rowów lub bezpośrednio na drogę, nie przyłączyły się do istniejącej kanalizacji, bądź usuwają odpady z gospodarstwa domowego w sposób niezgodny z ustawą (tj. do lasu, podrzucają nieczystości innym osobom).
    Jeśli ktoś wie o takich osobach, proszony jest o telefoniczny kontakt z funkcjonariuszami Straży Miejskiej pod numerem telefonu 424 10 70, w godzinach od 7.30 do 15.30 lub pod numerem telefonu komórkowego 604 512 000, w godzinach od 7.00 do 22.00.

    Komenda Straży Miejskiej w Gnieźnie uprzejmie informuje i przypomina, iż do obowiązków osób posiadających psy należy prowadzenie psa na smyczy, stały jego dozór, niedopuszczanie do zakłócania ciszy i spokoju przez psa, niewprowadzanie psów do budynków użyteczności publicznej, sklepów, lokali gastronomicznych, aptek, biur itp., a także do piaskownic, usuwanie zanieczyszczeń pozostawionych przez psa. Zwalnianie psa ze smyczy jest dozwolone wyłącznie w miejscach mało uczęszczanych przez ludzi i tylko w przypadku, gdy pies jest w kagańcu, a osoba prowadząca psa ma możliwość sprawowania bezpośredniej kontroli nad jego zachowaniem. Zwolnienie psa od stałego dozoru jest dozwolone wyłącznie w przypadku gdy pies jest należycie uwiązany lub znajduje się w pomieszczeniu zamkniętym albo na terenie należycie ogrodzonym. Do obowiązków właścicieli psów należy także przeprowadzenie szczepień ochronnych.
    Powyższe obowiązki wynikają z Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie miasta Gniezna przyjętego uchwałą nr XLIX/529/2006 Rady Miasta Gniezna z dnia 25 maja 2006 r. w oparciu o delegację artykułu 4 podpunkt 4 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. Nr 132, poz. 622 ze zmianami).
    Trzeba wiedzieć, iż właściciel nieruchomości zobowiązany jest także do zachowania zwykłych środków ostrożności przy trzymaniu psa na podwórku oraz umieszczenia znaku ostrzegającego przed psem. Wymienione obowiązki są nakazanymi środkami ostrożności, a uchybienie im stanowi naruszenie artykułu 77 Kodeksu wykroczeń i podlega karze grzywny w postaci mandatu karnego kredytowanego w wysokości 200 zł lub karze grzywny przed sądem w wysokości do 250 zł, bądź naganie.
    Należałoby wspomnieć, iż niezachowanie zwykłych, bądź nakazanych środków ostrożności rodzić może także odpowiedzialność cywilną wynikającą z artykułu 431 Kodeksu cywilnego, który stanowi: "Kto zwierzę chowa albo się nim posługuje, obowiązany jest do naprawienia wyrządzonej przez nie szkody niezależnie od tego, czy było pod jego nadzorem, czy też zabłąkało się lub uciekło..." oraz odpowiedzialność karną określoną w artykule 156 § 1 Kodeksu karnego "Kto powoduje ciężki uszczerbek na zdrowiu ...podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10" i artykule 157 § 2 "Kto powoduje naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia trwający nie dłużej niż 7 dni podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2".

    Komenda Straży Miejskiej w Gnieźnie uprzejmie informuje i przypomina, iż do obowiązków właściciela nieruchomości, współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostek organizacyjnych i osób posiadających nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także innych podmiotów władających nieruchomością należy:
    1. wyposażenie nieruchomości w urządzenia służące do zbierania odpadów komunalnych  oraz utrzymywanie tych urządzeń w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym;
    2. przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej;
    3. zbieranie powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w uchwale nr XLIX/529/2006 Rady Miasta Gniezna z dnia 25 maja 2006 r. oraz pozbywanie się tych odpadów w sposób zgodny z przepisami ustawy;
     4. uprzątnięcie błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń z chodników położonych wzdłuż nieruchomości.
Należy tylko wspomnieć, iż wykonywanie powyższych obowiązków spoczywa także na kierowniku budowy podczas wykonywania robót na terenie budowy.
    Warto wiedzieć, iż właściciele nieruchomości przy wykonywaniu obowiązku określonego w punkcie 3 obowiązani są do udokumentowania korzystania z usług wykonywanych przez zakład posiadający zezwolenie na wywóz nieczystości stałych jak i płynnych.
    Kto nie stosuje się do wymienionych obowiązków podlega karze grzywny do 5000 zł lub karze w postaci mandatu karnego do 500 zł.
    1. Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. Nr 132, poz. 622 ze zmianami)
    2. Regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie miasta Gniezna z dnia 25 maja 2006 r.(Uchwała Nr XLIX/529/2006)
    Zgodnie z artykułem 117 Kodeksu wykroczeń dozorca oraz administrator ponoszą odpowiedzialność za brak należytego utrzymania czystości i porządku w obrębie nieruchomości poprzez niewłaściwe wykonywanie powierzonych obowiązków.
    Zgodnie z artykułem 64 Kodeksu wykroczeń właściciel, administrator, dozorca lub użytkownik nieruchomości ponoszą odpowiedzialność w związku z niedopełnieniem obowiązku umieszczenia w odpowiednim miejscu albo utrzymania w należytym stanie tabliczki z numerem porządkowym nieruchomości, nazwa ulicy lub placu albo miejscowości.
    Kto nie stosuje się do w/w obowiązków podlega karze grzywny lub karze w postaci mandatu karnego.