jeljaszewiczmjpg [300x383]    JELJASZEWICZ, JANUSZ - był niekwestionowanym autorytetem w mikrobiologii i bakteriologii, cenionym zarówno w kraju, jak i za granicą. Wygłosił ponad 150 wykładów na kongresach w USA, Wielkiej Brytanii, Niemczech i Skandynawii, często przewodniczył obradom. Członek Polskiej Akademii Nauk i Polskiej Akademii Umiejętności. Już pod koniec lat 70. ogłosił prognozę, w której przewidywał pojawienie się nowej ery zakażeń (w tym m.in. bakteryjnych), wywołanych przez nowe drobnoustroje lub znane, ale zmienione, często pochodzące z naturalnego środowiska człowieka. Wtedy jednak niewielu specjalistów się tym przejmowało. Dziś jest to jeden z najważniejszych problemów współczesnej medycyny.
    Jeszcze 15-20 lat temu sądzono, że ludzkość już niedługo upora się z zakażeniami bakteryjnymi. Olbrzymia liczba różnego typu antybiotyków miała umożliwić całkowite ich opanowanie, tym bardziej że wielkie nadzieje wiązano z wprowadzeniem nowych szczepionek - powiedział kilka lat temu w wywiadzie da "Rz". - Teraz każdego miesiąca odkrywane są nieznane dotąd drobnoustroje, które powodują nowe zakażenia lub są jedynie fazami wstępnymi procesów chorobowych, jak choćby prokancerogenna rola zakażeń błony śluzowej żołądka, powodowanych przez bakterie Helicobacter pylori.
    Bakteriologią i zakażeniami był zafascynowany. Najwięcej badań poświęcił gronkowcom sprawiającym lekarzom coraz więcej kłopotów. W ostatnich latach zajmował się infekcjami szpitalnymi, na które co roku cierpi w Polsce, jak szacuje Polskie Towarzystwo Zakażeń Szpitalnych, 460 tys. pacjentów. Niemal przez całe życie zawodowe i naukowe związany był z Państwowym Zakładem Higieny w Warszawie, gdzie w ciągu 30 lat przeszedł wszystkie najważniejsze szczeble kariery naukowej i zawodowej: od adiunkta po profesora zwyczajnego, od sekretarza naukowego i przewodniczącego rady naukowej do dyrektora PZH, którym kierował w drugiej połowie lat 90.
    Jednocześnie przez wiele lat był przewodniczącym rady naukowej Ministerstwa Zdrowia, a także członkiem komitetu ekspertów Światowej Organizacji Zdrowia. Kontakty naukowe utrzymywał z całym światem. Był członkiem rad naukowych także zagranicznych instytutów: Centrum Kontroli Chorób (CDC) w USA, a także ośrodków w Anglii, Niemczech i Szwecji. - Był podziwiany, szanowany i lubiany, wielu z nas wiele mu zawdzięczało - wspominają pracownicy PZH.
    Urodził się 8 sierpnia 1930 r. w Wilnie, gdzie podczas okupacji uczęszczał na tajne nauczanie w szkole podstawowej. Maturę zdawał w Liceum im. Bolesława Chrobrego w Gnieźnie (w 1950 r.). Studia ukończył na Akademii Medycznej w Poznaniu, tam też rozpoczynał karierę naukową. W 1960 r. przeniósł się do AM w Warszawie, a od 1963 r. pracował w PZH. Był autorem 400 prac naukowych, w tym 30 książek i współautorem wielotomowych dzieł w języku angielskim poświęconych gronkowcom i mikrobiologii lekarskiej. Zmarł 7 maja 2001 roku.
    Tekst o Januszu Jeljaszewiczu pochodzi z: Rzeczpospolita 11.05.2001 - Zbigniew Wojtasiński.

Urząd Miejski w Gnieźnie

Realizacja: IDcom-web.pl

Zdjęcia: Jerzy Andrzejewski oraz Archiwum UM